Το μάθημα επιλογής «Εισαγωγή στη Βιολογία των Βλαστικών Κυττάρων» έχει στόχο να παρουσιάσει τις σύγχρονες εξελίξεις στο πεδίο των Βλαστικών Κυττάρων. Οι φοιτητές διδάσκονται τις ιδιότητες τόσο των εμβρυονικών όσο και των βλαστικών κυττάρων από ενήλικους ιστούς, πεδίο που αναπτύσσεται ταχύτατα και αποτελεί τομέα αιχμής με μεγάλες προοπτικές εφαρμογής στην Αναγεννητική Ιατρική. Το μάθημα επικεντρώνεται στην λεπτομερή μελέτη των χαρακτηριστικών, των μηχανισμών διαφοροποίησης και αυτο-ανανέωσης και των εφαρμογών που βρίσκουν τα βλαστικά κύτταρα σε πειραματικό και κλινικό επίπεδο. Κατά την ανάλυση των ανωτέρω γίνεται συγκερασμός γνώσεων ενός ευρέως φάσματος, που εκτείνεται απο την διαφοροποίηση/πολλαπλασιασμό του κυττάρου, την γονιδιακή ρύθμιση έως την αναγέννηση/ανάπλαση ιστών και τον καρκίνο.

Το μάθημα περιλαμβάνει τις εξής ενότητες:

1. Εμβρυονικά βλαστικά κύτταρα

Οι ιδιάζουσες ιδιότητες των βλαστικών κυττάρων, Εμβρυονικά βλαστικά κύτταρα, Πρόδρομα γαμετοκύτταρα.

2. Σωματικά βλαστικά κύτταρα

Μικροπεριβάλλον και «niche», Σωματικά βλαστικά κύτταρα ενήλικων ιστών, το πρόβλημα της «πλαστικότητας».

3. Μεταγραφικοί παράγοντες και επιγενετική ρύθμιση

Αυξητικοί παράγοντες και παράγοντες επιβίωσης, Γονιδιακά δίκτυα που καθορίζουν την αδιαφοροποίητη κατάσταση («stemness»), Επιγενετικές συνιστώσες.

4. Καρκινικά βλαστικά κύτταρα

Η βιολογία του τερατοκαρκινώματος, Καρκινικά βλαστικά κύτταρα και καρκινοθεραπεία.

5. Μηχανική ιστών

Το πρόβλημα της αντικατάστασης οργάνων, Αναγεννητική ικανότητα ζωικών ιστών, Αυτόλογα μοσχεύματα, Παραγωγή ιστών ex vivo.


Διδάσκοντες

Π. Κούκλης (Υπεύθυνος μαθήματος) και Ε. Κωλέττας.

Προτεινόμενο σύγγραμμα στα ελληνικά: Τα Βλαστικά Κύτταρα (Σ. Γεωργάτος, Π. Κούκλης, Ι. Λαζαρίδης, Α. Μελιδόνη, Εκδόσεις Εφύρα 2008)