Περιγραφή θέματος

  • Γενικά

    Ελληνική γλώσσα και ΜΜΕ - Εκπαιδευτικές εφαρμογές στο νηπιαγωγείο

    Διδάσκουσα: Επίκ.Καθ.Νικολέττα Δ. Τσιτσανούδη

  • 1. Η ΣΤΑΣΗ ΕΙΚΟΝΙΚΗΣ ΕΥΜΕΝΕΙΑΣ

    Περιγραφή θεματικής ενότητας: Ορισμός «στάσης εικονικής ευμένειας». Γλωσσική αποτύπωση. Η χρήση των λαϊκών λέξεων και φράσεων, γεωγραφικών και κοινωνικών ποικιλιών. Η έκφραση της ιδεολογίας της αμφισβήτησης.

    Λέξεις κλειδιά: «Στάση υψηλής απατηλής οικειότητας», Κριτική Ανάλυση Λόγου, γλωσσικές ποικιλίες, γλωσσικοί κώδικες.

  • 2. Η ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ – ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ

    Περιγραφή θεματικής ενότητας: Τα δεδομένα των δελτίων ειδήσεων. Λαϊκές λέξεις και φράσεις. Χρήση λέξεων από το ποδόσφαιρο και τα τεχνικά παιγνίδια. Νεολογισμοί. Λέξεις και φράσεις – κλισέ. Λέξεις και φράσεις από τις γεωγραφικές  και κοινωνικές ποικιλίες. Χυδαίος λόγος. Ιδιωτικός λόγος. Κατάργηση αποστάσεων μεταξύ κυβερνώντων – κυβερνωμένων. Λαϊκή θεματολογία.

    Λέξεις κλειδιά: Βάσεις δεδομένων, κειμενικά τεμάχια, ιδιωτική γλώσσα.

  • 3. ΠΡΟΣΕΓΓΙΖΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ

    Περιγραφή θεματικής ενότητας: Οι λειτουργίες της διαμεσολάβησης και της ενημέρωσης/πληροφόρησης. Η προπαγανδιστική/επηρεαστική λειτουργία. Η ιδεολογική και κοινωνικοποιητική λειτουργία. Η ανατροφοδοτική και η παιδαγωγική/διαμορφωτική λειτουργία. Πρωτογενείς και δευτερογενείς λειτουργίες του δημοσιογραφικού λόγου.

    Λέξεις κλειδιά: Ενημέρωση, είδηση, ιδεολογία, κατασκευή, διαμεσολάβηση, συναίνεση, χειραγώγηση, διαπαιδαγώγηση.

  • 4. ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΚΑΙ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΑ

    Περιγραφή θεματικής ενότητας:Τα πολυσχιδή ακροατήρια του δημοσιογραφικού λόγου. Η πρόσληψη των λόγων της δημόσιας σφαίρας και η ηρωοποίηση του φορέα του δημοσιογραφικού λόγου. Η εμπιστοσύνη στον φορέα του δημοσιογραφικού λόγου και η σχέση με τη χρήση του γλωσσικού κώδικα.

    Λέξεις κλειδιά: Αποδέκτης, ακροατήριο, επικοινωνητής, επικοινωνούμενος, μάζα, ανατροφοδότηση, συσχετισμοί οικειότητας.

  • 5. Ο ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΟΙ ΤΟΥ

    Περιγραφή θεματικής ενότητας: Τα κριτήρια επιλογής και συμμετοχής των παραγωγών του δημοσιογραφικού λόγου σε επιστημονική έρευνα. Οι λόγοι της στροφής του δημοσιογραφικού λόγου σε λαϊκά πρότυπα. Η γνώμη των σχεδιαστών και παραγωγών του δημοσιογραφικού λόγου. Η σχέση πολιτικής και δημοσιογραφικής γλώσσας.

    Λέξεις κλειδιά: Πομπός, διαμορφωτής, διαμεσολαβητής, ιδιοκτησία, εξουσιαστικός λόγος, πολιτική εξουσία.

  • 6. Ο ΛΑΪΚΟΣ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ

    Περιγραφή θεματικής ενότητας: Η άμεση μετάδοση εύληπτων μηνυμάτων προς το τηλεοπτικό κοινό. Η εμφάνιση των φορέων του δημοσιογραφικού λόγου ως πρόσωπα φιλικά και οικεία στο κοινό. Η άσκηση γοητείας στην κοινή γνώμη και ιδίως τα λαϊκά στρώματα. Η κολακεία του κοινού. Η απόκρυψη της ομοιογένειας των ιδεών και της αυστηρής και κλειστής οργάνωσης του μέσου.

    Λέξεις κλειδιά: Απενεχοποίηση, δημόσια σφαίρα, ιδιωτική σφαίρα, κατασκευή συναίνεσης, εμπορευματοποίηση του λόγου, κατάργηση αποστάσεων.

  • 7. Ο ΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΡΟΛΟΥ

    Περιγραφή θεματικής ενότητας: Οι τομείς ευθύνης των δημοσιογράφων. Η δημοκρατική οργάνωση της δημοσιογραφικής συζήτησης. Η εξασφάλιση κλίματος οικειότητας και εμπιστοσύνης. Η ανατροφοδότηση. Η παροχή κινήτρων ενθάρρυνσης του αποδέκτη. Η διαρκής επιμόρφωση.

    Λέξεις κλειδιά: Παιδαγωγική λειτουργία, εκπαίδευση, γλωσσικό αυθεντικό υλικό,επικοινωνιακή αγωγή.

  • 8. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ

    Περιγραφή θεματικής ενότητας:

    Παρουσιάζονται ενδεικτικές προτάσεις φοιτητών και φοιτητριών του Παιδαγωγικού Τμήματος Νηπιαγωγών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων οι οποίες στοχεύουν

    α. στην εμπλοκή των παιδιών στη συζήτηση για τον ρόλο των ΜΜΕ

     β. στη συµµετοχή τους σε ομάδες επεξεργασίας και «αποσυναρμολόγησης» των μηντιακών προϊόντων, αλλά και

    γ. στη σύνδεση των γνώσεων και δεξιοτήτων με τις πραγµατικές καταστάσεις της καθηµερινότητας και γεγονότα οικεία, τα οποία και µπορούν να λειτουργήσουν κατά τρόπο ιδανικό ως αυθεντικό υλικό στη διδασκαλία των γλωσσικών µαθηµάτων.

    Λέξεις κλειδιά: Kοινωνικός λόγος, πρότζεκτ, διάκριση λόγων, εναλλακτικά μέσα επικοινωνίας.

  • Βιβλιογραφία

    Προτεινόμενα συγγράμματα

    1.Τσιτσανούδη - Μαλλίδη, Ν. (2011). Η γλώσσα των ΜΜΕ στο σχολείο. Μια γλωσσολογική προσέγγιση για την (προ)σχολική διαδικασία. Αθήνα: Λιβάνης.

    2.Τσιτσανούδη – Μαλλίδη, Ν. επιμ. (2012). Η διαχείριση του πόνου στη δημόσια σφαίρα. Από τη νηπιακή ηλικία μέχρι την ενηλικίωση.  Αθήνα: Προπομπός.

    3.Lemish, D. (2009). Παιδιά και τηλεόραση. Εισαγωγή – Επιμ. Ε. Κούρτη. Αθήνα: Τόπος.

    Επιπλέον συνιστώμενη βιβλιογραφία και υλικό προς μελέτη

    - Τσιτσανούδη – Μαλλίδη, Ν. 2006. Η λαϊκή γλώσσα των ειδήσεων – Μια στάση απατηλής οικειότητας. Αθήνα: Εμπειρία Εκδοτική.

    - Tsitsanoudis – Mallidis, N. 2011. The transformation of television journalistic discourse into an object of commercial dealing. The Greek case”. In International Journal of Instructional Media. University of Connecticut, 38# 2, 133- 146.  

    - Cummins, J. 2002. Ταυτότητες υπό διαπραγμάτευση, μτφρ. Σ. Αργύρη. Αθήνα: Gutenberg.

    • Βιντεοδιαλέξεις